1

Ar Benveg Priziet

1

Al lec'hienn Internet Agence Bretagne Presse a ra berzh bras. Niverus eo an dud a ya da lenn keleier warni bemdez. E-kerzh miz C'hwevrer koulskoude, en deus rener hag aozer al lec'hienn, Philippe Argouarc'h, galvet d'ur skoazell arc'hant evit gellout kenderc'hel. Pennad-kaoz.

Petra en deus broudet ac'hanoc'h da grouiñ ABP ?
Traoù a bep seurt o deus lakaet da ziwan mennozh ABP. Ma ne vije ket bet graet ganin, e vefe bet gant unan bennak all sur-mat rak an ezhomm a oa, hag an deknologiezh ivez, abaoe deroù ar Gwiad e 1993. Pa oa bet roet lañs da ABP e 2003, e oa c'hoazh porchedoù breizhat evel Bretagne.com pe Breizhoo.com. Bez' e oa ivez ul lec'hienn evit an diaspora evel Antourtan.org. Met, ne oa lec'hienn ebet gouestlet da geleier Breizh hepken. Diouzh un tu all, e oa ar gelaouenn sizhuniek politikerezh ha stourm, Bretagne Hebdo, diaesterioù bras ganti. Ha TV Breizh a oa da zont da vezañ ur chadenn dele gwirion evit Breizh. Gant Bretagne Hebdo aet da get hag ar CSA o virout ouzh TV Breizh da ziorren, e c'helle ABP kreskiñ, rak buhez al lec'hienn n'eo ket suj d'ar CSA, da servijoù routaerien kelaouennoù, pe da skoazelloù arc'hant publik. Ret e oa ivez paeañ d'ar c'houlz-se evit lenn keleier lec'hiennoù Le Télégramme ha Ouest-France. Peadra evit Bretoned an diaspora da vezañ digalonekaet pa c'hellent lenn an New York Times pe Le Monde pe Le Figaro digoust, met tu ebet dezho da c'houzout petra c'hoarveze e Breizh. Goude bezañ bevet 28 vloaz en estrenvro (Belgia, Breizh-Veur, Kanada ha 23 bloaz er Stadoù-Unanet) ez on distroet da Vro-C'hall en hañv 2001 evit ober war-dro lec'hienn Web an International Herald Tribune. N'em boa prenet tamm skiant ebet er c'helaouiñ, met ur mailh e oan evit krouiñ lec'hiennoù a c'heller kemer perzh enno, ha diazoù titouroù. En Herald Tribune, em eus merzet buan e oa simpl a-walc'h sevel ur gelaouenn enlinenn. Ne oa ket re goustus dreist-holl, hag e c'heller kaout ur red keleier dibaouez pe dost. Metoù kevredigezhioù ha politikerezh Breizh a c'helle bezañ mammenn ar red keleier-se. Er memes koulz e welen e oa Ouest-France ha Le Télégramme e penn ar c'helaouiñ e Breizh. Bez' o deus ar radioioù lec'hel frankiz, met ne skignont nemet war ur pastell-vro, ne vezont ket klevet e Breizh a-bezh. Er c'helaouennoù, en tele hag er radio, ar c'heleier pennañ diwar-benn Breizh en un doare hollek, a veze kaset en embannadurioù "lec'hel", pe distummet, evel ar c'heleier war an emsavioù breton lec'h ma veze mesket an traoù gant ar c'henlabour [gant an nazied] en un doare efedus, reoliek, ha hep na vefent dislavaret. Evidon-me e oa direizh a-grenn, ha mantrus eus perzh kelaouennerien un demokratelezh. Pa’m eus gwelet e oa 300 000 pennad-skrid e-barzh diaz titouroù an International Herald Tribune, e oa anat ne oa harz ebet gant Internet hag ar mediaoù a anavezemp betek-henn a oa o vont da darzhañ. Ret eo kompren n'eo ket an diouer a vrezhoneg er c'helaouennoù "rannvro" frouezh un dibab politikel dre ret. Yezh un niver bihan a dud eo, ha koustañ a ra ker ar paper. Moullañ pajennoù brezhonek en ur gelaouenn bemdeziek e Breizh a zegas ken nebeud a c'hounidoù ha pa vouller ur bajennad gouezelek en ur gelaouenn bemdeziek bras eus Dulenn, da skouer. Krediñ a ra din e vez skoazellet kelaouennoù brezhonek evel Ya! ha Bremañ gant ar Rannvro, ha hep ar skoazelloù-se e vefe diaes-kenañ dezho krakvevañ. Er c'hontrol, embann keleier vrezhonek pe gallaouek na goust ket keroc'h war Internet. Gellout a rafe an ABP embann 1000 bennad bemdez e galleg, brezhoneg, saozneg ha gallaoueg. Kerkent ha kuitaet an International Herald Tribune, em eus boulc'het gant framm diazez ABP. Ne oa ket eus ar blogoù d'ar mare-se c'hoazh. Ne’m befe ket dibabet ober ur blog forzh penaos. Fellout a rae din kaout ma binvioù din-me, mestroniañ penn-da-benn kodoù va foelladoù ha gellout kemm al lec'hienn hervez ma c'hoantoù. Gwelloc'h e oa din chom hep ober gant ar binvioù "graet-ha-tout", prenn o framm, ha krouet evit bezañ implijet gant an holl. Lakaet eo bet al lec'hienn enlinenn e miz Here 2003.

Petra a zedenn al lennerien ?
Ar posteloù kalonekaüs a resevan a ra anv eus perzh al lec'hienn bodañ pep tra. Skrivet e oa bet din ivez gant unan bennak ne c'helle ket "ijinañ ar c'helaouiñ hep ABP". Fromet on gant an holl kemenadennoù kalonekaüs am eus resevet nevez zo.

Petra eo sifroù an ABP, e-keñver lennerien, implijerien, koust ?
200 000 gweladenn a vez bep miz, etre 5 000 ha 6 000 bemdez. Lennerien feal zo a zeu da lenn ABP meur a wech bemdez. Bez' ez eus 1 300 koumananter d'an newsletters. Stabil e chom ar sifr-se rak niverus eo ar re a gav gwelloc'h ar red RSS. Ar redoù RSS, degemeret gant ur benveg digoust da lenn anezho, a ro an tu da resev keleier diouzhtu, ha da zibab an temoù, ar yezh ha me oar me. Bez' ez eus e-tro 1 000 aozadur enskrivet evit embann war ABP. Kevredigezhioù sevenadurel int evit an darn vrasañ. Ar re a ra ar muiañ gant ABP zo ar strolladoù politikel peogwir e rankont dre ret kemenn o soñjoù ma fell dezho bevañ ha kreskiñ. Koust ar mont-en-dro zo izel-tre peogwir n'hon eus implijad ebet ken, hag e ra ar genskriverien o labour a-youl vat. Herberc'hiañ al lec'hienn a goust 400 euro bep bloaz. Labourat a ran ivez a-youl vat etre 4 eur ha 10 eur bemdez a-benn merañ, diorren al lec'hienn, respont d'ar posteloù ha, muioc'h-mui, evel kelaouenner. Ar fed n'on ket paeet pa veran ABP eo en deus kaset d'an enkadenn e miz Genver, gant 2 400 euro dle.

Aozet ho peus ur "Webothon" neuze. Laouen oc'h gant respontoù an dud ?
Ya, un taol-kaer eo bet ar Webothon. Degaset en deus e-tro 4 000 euro, ar pezh a ro an tu da genderc'hel al labour, da zerc'hel ABP. Un urzhiataer kalz galloudusoc'h zo ganin bremañ. Un tamm just eo ar benveg skeudenniñ, met tu a vo din cheñch a-benn ar miz a zeu sur a-walc'h.

Petra eo ezhommoù ABP hiziv evit mont-en-dro en un doare plaen ?
Ma c'hell ABP mont-en-dro hec’h-unan, n'eus ket tu, daoust da se, da lezel al lec'hienn dievezh war ar pemdez, gant al lezennoù enep-gwallvrudañ zo evit Internet, dreist-holl abaoe lezenn kenwerzh Internet 2005. Skeudenn ABP a vez diskaret da bep fazi. Mouezh ur gevredigezh n'eo ket ur c'helaouenner ampart dre ret ! Pe ur mailh war ar galleg pe ar brezhoneg zoken ! Diaes-tre eo mirout ur skeudenn vicherel hep berziñ traoù zo. Reolennoù simpl zo gant ABP, tremenet e vez hebiou dezho gwechoù zo siwazh. Ur wech zo trawalc'h evit kas pep tra d'ar strad. Kudennoù bras zo bet gant pennad-skrid Damien Perrotin diwar-benn Parti des Travailleurs. Tamallet on, koulz hag eñ, evit "gwallvruderezh". Un deiz bennak e tlee c'hoarvezout forzh penaos. Deuet omp a-benn da embann 10 000 pennad digudenn a-raok memes tra.

En ur pennad-stur ho peus meneget un diazezadur-arc'hant (fondation) evit ABP. An diskoulm gwellañ war hir-dermen eo d'ho meno ?
An diskoulm gwellañ eo da’m meno, met, evel ma’m eus skrivet, ne c'hell ket bezañ graet e Frañs dre faot al lezennoù a lak harzoù evit sevel seurt aozadurioù. Bez' eus mod-all diazezadurioù gant statudoù european. Aet on e darempred gant danvez-diazezourien, rak n'eus diazezadur ebet hep tud prest da bostañ arc'hant evit reiñ lañs. Studial a ran diskoulmoù all, evel ar werzh enlinenn, rak niver gweladennerien ABP a c'hellfe reiñ tro da aozañ seurt tra, asambles gant bruderezh.

...da genderc'hel e Bremañ miz Ebrel 2008, niv.318

Komzoù dastumet gant M.L.

   
1

Copyright© 2001-2007 Bremañ• Meizet ha sevenet gant IKKON - Roazhon